<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><head></head><body><section><h1>定義</h1><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="18" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[18]</anchor-end> <dfn>Open Source</dfn> (<dfn>オープンソース</dfn>) は <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">Open Source Initiative</anchor>
の
<dfn><cite>The Open Source Definition</cite></dfn> (<dfn>OSD</dfn>)
によって定められています。</p><refs xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><ul xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="9" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[9]</anchor-end> <cite xml:lang="en-US">The Open Source Definition – <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">Open Source Initiative</anchor></cite>, <time>2024-05-02T12:52:46.000Z</time>, <time>2024-05-02T12:57:27.070Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://opensource.org/osd">https://opensource.org/osd</anchor-external></li></ul></refs><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="19" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[19]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">AI</anchor> については <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">OSAID</anchor> として定められています。</p></section><section><h1>オープンソースライセンス</h1><p><sw-see xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"> <anchor>OSI</anchor>, <anchor>ライセンス</anchor> </sw-see></p></section><section><h1>商用利用</h1><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="5" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[5]</anchor-end> <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">オープンソースソフトウェア</anchor>は、定義より、すべて<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">商用利用</anchor>可能です。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="6" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[6]</anchor-end> 逆に、<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">商用利用</anchor>が認められない<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">ライセンス</anchor>は<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">オープンソースライセンス</anchor>ではなく、
それを採用した<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">ソフトウェア</anchor>は、<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">オープンソースソフトウェア</anchor>とはいえません。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="7" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[7]</anchor-end> たまに、<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">オープンソース</anchor>のうち <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">GPL</anchor> は<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">商用利用</anchor>できないなどと適当なことを書いている解説がありますが、
完全な嘘です。書いた人の商売の役には立たないかもしれませんが、それと<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">商用利用</anchor>の可否は無関係です。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="13" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[13]</anchor-end> <cite xml:lang="ja">Xユーザーの専門性・売上・原稿さん: 「商用利用禁止するライセンスをオープンソースと呼ぶなという主張は、プレステをファミコンと呼ぶなという主張というよりも、毎日骨太を牛乳と呼ぶなとか、金麦をビールと呼ぶなとか、そういうのに近い気がする(一般消費者はともかくプロが混同して外向けの発言で使うのはほんとうに困るという意味で)」 / X</cite>, <time>午後4:56 · 2023年8月19日<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">2023-08-19T07:56:52.000Z</attrvalue></time>, <time>2023-08-20T04:05:37.000Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://twitter.com/golden_lucky/status/1692807830196432973">https://twitter.com/golden_lucky/status/1692807830196432973</anchor-external></p></section><section><h1>CC との関係</h1><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="8" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[8]</anchor-end> <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">クリエイティブ・コモンズ・ライセンス</anchor>のうちのいくつかは、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">オープンソースライセンス</anchor>として使うことができます。
しかし<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">クリエイティブ・コモンズ・ライセンス</anchor>のなかには<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">オープンソース</anchor>の定義に合致しないものもあります。</p></section><section><h1>オープンソース詐称問題</h1><p><sw-see xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"> <anchor>オープンソース詐称問題</anchor> </sw-see></p></section><section><h1>関連</h1><p><sw-see xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"> <anchor>自由ソフトウェア</anchor>, <anchor>ライセンス</anchor>, <anchor>Open Definition</anchor> </sw-see></p></section><section><h1>メモ</h1><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="1" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[1]</anchor-end> <em>Technical Knockout</em> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="http://www1.neweb.ne.jp/wa/yamdas/column/technique/index.html">http://www1.neweb.ne.jp/wa/yamdas/column/technique/index.html</anchor-external></p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">esrオープンソース三部作を読み返した - ただのにっき(2012-05-06)</cite>
( (<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">ただただし</anchor> 著, <time>2012-05-07 20:39:02 +09:00</time> 版))
<anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="http://sho.tdiary.net/20120506.html#p01">http://sho.tdiary.net/20120506.html#p01</anchor-external></p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="3" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[3]</anchor-end> <cite>遅レス。 - オープンソースはツンデレ</cite> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="http://d.hatena.ne.jp/babie/20060310/p4">http://d.hatena.ne.jp/babie/20060310/p4</anchor-external>
(<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">名無しさん</anchor> <weak xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">2006-03-15 02:48:20 +00:00</weak>)</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="4" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[4]</anchor-end> <cite xml:lang="ja">植山 類 - 仕事を説明するときに「Googleで仕事をしているけどオープンソースなのでGoogleのプロダクトを作っ... | Facebook</cite>
(<time>2016-04-18 12:56:30 +09:00</time> 版)
<anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://www.facebook.com/rui.ueyama/posts/10154196161113606">https://www.facebook.com/rui.ueyama/posts/10154196161113606</anchor-external></p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="10" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[10]</anchor-end> <cite xml:lang="ja">オープンソースの誕生 | kazekiriの日記 | スラド</cite> (<time>2017-05-17 19:13:08 +09:00</time>) <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://srad.jp/~kazekiri/journal/612085/">https://srad.jp/~kazekiri/journal/612085/</anchor-external></p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="11" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[11]</anchor-end> <cite>「THE IDOLM@STER」765PRO ALLSTARS 15周年記念特番 ~M@STER WEEKEND☆~-DAY1-765ラジオ復活祭! - 2020/08/01(土) 17:00開始 - ニコニコ生放送</cite>
(<time>2020-08-02 15:25:42 +09:00</time>)
<anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://live2.nicovideo.jp/watch/lv326916702">https://live2.nicovideo.jp/watch/lv326916702</anchor-external></p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="12" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[12]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">OSS</anchor>
のドキュメントで関係ない政治的主張やめろ!
それだけの理由で使う気失せるわw</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="16" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[16]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja">オープンソースとは何か? Open Source Definition逐条解説書 – Shuji Sado</cite>, <time>2024-01-22T09:52:36.000Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://shujisado.com/open-source-definition-commentary/">https://shujisado.com/open-source-definition-commentary/</anchor-external></p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="17" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[17]</anchor-end> <cite xml:lang="ja">「オープンソース」商標所有の外部委託を終了し、商標イニシアティブでの管理へ移行￼ – Open Source Group Japan – オープンソース・グループ・ジャパン</cite>, <time>2024-01-25T04:23:06.000Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://opensource.jp/2021/12/20/opensource-trademark/">https://opensource.jp/2021/12/20/opensource-trademark/</anchor-external></p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="14" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[14]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">オープンソースAI</anchor>の話を読んで、<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">AI</anchor>とは直接関係ないけれど、
「オープンソースWebサービス」的な分野を<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">オープンソース</anchor>業界はスルーしてきたの良くなかったよなあと思いました。
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">AGPL</anchor> のようにその分野の問題を解決しようとした個別の試みはあるものの、
「オープンソースの定義」
や
「オープンソースAIの定義」
に相当するものがないですよね。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="15" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[15]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">Webサービス</anchor>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">クライアント</anchor>や<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">サーバー</anchor>のいくつかのコンポーネントは<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">オープンソース</anchor>になっているとしても、
その全体を動かすためのサーバー設定とか初期データとかのような必須の情報の一部が<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">オープンソース</anchor>になっていないので、
全体として<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">オープン</anchor>に利用できないという状況が今まさに存在しているんですよねえ。
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">Webアプリケーション</anchor>が当たり前に使われるようになった今の時代にソフトウェアの自由は一昔前より後退している感はありますよね。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="20" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[20]</anchor-end> <cite xml:lang="ja">XユーザーのShuji Sado (佐渡 秀治)さん: 「@monamour555 日中韓の毎年のイベント、OSS推進フォーラム、オープンソフトウェア活用基盤整備事業の予算は事業仕分けで削られてそのままです。そのタイミングでIPAがいったんオープンソースの看板を下げて、今は再開の模索中っぽくは見えますね」 / X</cite>, <time>午後10:11 · 2025年8月6日<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">2025-08-06T13:11:38.000Z</attrvalue></time>, <time>2025-08-07T04:05:29.000Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://x.com/shujisado/status/1953081532668887149">https://x.com/shujisado/status/1953081532668887149</anchor-external></p></section></body></html>