<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><head></head><body><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2099" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2099]</anchor-end> 
<dfn>琵琶(銘「白鳳」)</dfn> <dfn>H-46-92</dfn>
は、<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">白鳳時代</anchor>のものと伝えられる<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">琵琶</anchor>です。
伝承によれば、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">嵯峨天皇</anchor>
<weak xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">(在位<time xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">大同4(809)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">kyuureki:809-04-01</attrvalue></time>-<time xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">弘仁14(823)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">kyuureki:823-04-16</attrvalue></time>)</weak>
が<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">日本</anchor><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">播磨國</anchor><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">加古郡</anchor><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">鶴林寺</anchor>に寄進しました
<src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2098" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;2098</anchor-internal></src>。
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">江戸時代</anchor>、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">紀州藩</anchor>第10代藩主<rubyb xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><anchor>徳川治宝</anchor><rt xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><time>1771<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">year:1771</attrvalue></time>-<time>1852<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">year:1852</attrvalue></time></rt></rubyb>が主として収集したといわれる<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">紀州徳川家伝来楽器コレクション</anchor>に属し、
現在は<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">国立歴史民俗博物館</anchor>に所蔵されています
<src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2101" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;2101</anchor-internal></src>。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2103" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2103]</anchor-end> 
<time>寛政12(1800)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">year:1800</attrvalue></time>に修理され、
撥面に桐鳳凰図 (<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">白鳳</anchor>) が描かれました。
<src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2098" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;2098</anchor-internal>, <anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2104" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;2104</anchor-internal></src></p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2105" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2105]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">槽</anchor>中に<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">墨書銘</anchor>があるとされ、
その写しとされる文書が附属します。
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">文字</anchor>はかなり崩されていて、
複数の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">釈読</anchor>があってはっきりしないようです。
<src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2104" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;2104</anchor-internal></src>
論文 <anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2104" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;2104</anchor-internal> 中にも写真がありますが、
写真サイズが小さく判読困難です。
この写しが実物をどの程度反映したものかも不明です。
<time>平成21(2009)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">year:2009</attrvalue></time>に実物内部が調査されましたが、
この部分は確認できませんでした <src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2104" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;2104</anchor-internal></src>。 </p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2107" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2107]</anchor-end> 
そのいずれの解釈によっても、
「白鳳六丁」
(<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">縦書き</anchor>)
の4文字は共通しています <src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2104" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;2104</anchor-internal></src>。 <anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2104" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;2104</anchor-internal> の小さな写真でも確認できます。
最後の「丁」は中央軸よりやや<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">右</anchor>に寄っているようにも見えます。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2108" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2108]</anchor-end> 
天武天皇元年壬申を元年とする<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">天武白鳳</anchor>によれば、
<time>白鳳6(677)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">year:677</attrvalue></time>は<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">丁丑</anchor>年で、
この4文字と矛盾しません。
現在この<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">琵琶</anchor>が一応<strong><time>西暦677年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">year:677</attrvalue></time></strong>のものとされる
<src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2104" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;2104</anchor-internal></src>
のは、この解釈に依ると思われます。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2106" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2106]</anchor-end> 
元々の銘文が
「白鳳六<sup>丁</sup><sub>丑</sub>」
(<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">縦書き</anchor>)
のように書かれていたのだとすると、
この<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">年号</anchor>の書き方はとても<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">白鳳時代</anchor>のものとは思えません。</p><history xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="1813" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[1813]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">伴信友</anchor>は、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">播磨國</anchor><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">加古郡</anchor><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">鶴林寺</anchor>に伝わる<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">琵琶</anchor>の腹板の裏の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">銘文</anchor>の写しを見たといいます。
古くて<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">字形</anchor>が明瞭ではないものの、
「白鳳」
の下に
「丁六」
のような文字が見えたとし、
「丁丑」
とすると白鳳5年、
「十六」
との説もあるが白鳳16年はない、
としていました。
<src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="1731" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;1731</anchor-internal></src></p><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2109" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2109]</anchor-end> 
現在伝わるものによれば「丁六」でなく「六丁」なのは明らかです。
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">伴信友</anchor>が見たものは現存する写しを更に写したものか何か、
誤ったものだったのでしょうか。
異説も示しているということは、
当時の他の学者も同じく誤ったものを見て検討したのでしょう。</p><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2110" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2110]</anchor-end> 
なお白鳳5年は天武天皇2年癸酉を元年とする<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">天武白鳳</anchor>による解釈です。</p></history><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2111" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2111]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">鶴林寺</anchor>の創建は古く、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">聖徳太子</anchor>にも縁があるとされます。
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">あいたた観音</anchor>は<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">白鳳時代</anchor>のものとされます。
この<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">琵琶</anchor>が<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">白鳳時代</anchor>のものとされるようになったのも、
こうした環境と関係しているのでしょう。</p><refs xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><ul xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="1731" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[1731]</anchor-end> <cite><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">年号の論</anchor></cite></li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2101" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2101]</anchor-end> <cite>第3展示室(近世)特集展示『紀州徳川家伝来の楽器-琵琶Ⅱ-』|プレスリリース|歴博とは|<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">国立歴史民俗博物館</anchor></cite>,
<time>2018-10-04 16:42:05 +09:00</time>,
<time>2020-06-16T00:48:21.500Z</time><anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://www.rekihaku.ac.jp/outline/press/p181030_b/index.html">https://www.rekihaku.ac.jp/outline/press/p181030_b/index.html</anchor-external></li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2098" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2098]</anchor-end> <cite>Kanzou shiryou database Search Results Detail</cite>, <time>2020-06-16 09:33:39 +09:00</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://www.rekihaku.ac.jp/up-cgi/getdocrd.pl?tn=1&amp;ti=65403&amp;h=./history/w11592267127_20200&amp;ch=2&amp;p=param/syuz/db_param&amp;o=1&amp;k=20&amp;l=&amp;sf=0&amp;so=">https://www.rekihaku.ac.jp/up-cgi/getdocrd.pl?tn=1&amp;ti=65403&amp;h=./history/w11592267127_20200&amp;ch=2&amp;p=param/syuz/db_param&amp;o=1&amp;k=20&amp;l=&amp;sf=0&amp;so=</anchor-external></li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2104" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2104]</anchor-end> 
<cite>紀州徳川家伝来の琵琶について</cite>,
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">薦田治子</anchor>,
<time>2011 年 3 月<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">2011-03</attrvalue></time>,
<time>2020-06-16T00:48:12.700Z</time>
<anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://rekihaku.repo.nii.ac.jp/?action=repository_action_common_download&amp;item_id=1941&amp;item_no=1&amp;attribute_id=22&amp;file_no=1">https://rekihaku.repo.nii.ac.jp/?action=repository_action_common_download&amp;item_id=1941&amp;item_no=1&amp;attribute_id=22&amp;file_no=1</anchor-external></li></ul></refs></body></html>