<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><head></head><body><section><h1>用例</h1><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="213" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[213]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">日本の人形芝居</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">堂本寒星</anchor>, <time>昭和22<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1947</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:58:28.625Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/1125715/1/30">https://dl.ndl.go.jp/pid/1125715/1/30</anchor-external> (要登録)</p><figure class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="171" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[171]</anchor-end> <cite>事代主命社祭(事代主とエビス・えびす)《諏訪大社上社の神事》</cite>, <time>2021-11-11T10:20:23.000Z</time>, <time>2024-01-14T14:25:01.517Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://yatsu-genjin.jp/suwataisya/sinji/ebisu.htm">https://yatsu-genjin.jp/suwataisya/sinji/ebisu.htm</anchor-external></figcaption><blockquote><p>一方、兵庫県の(福男レースで有名な)西宮神社の摂社に「百太夫神社」があります。例祭で舞われる「えびす舞」の台詞ですが、見たことも聞いたこともないので、大江時夫著「武居エビスの謎」から書き写しました。</p><blockquote><p>「さて御目出たき戎<weak xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">(えびす)</weak>殿の生まれ月日をいつぞと問えば、福徳元年正月三日寅の一天<weak xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">(刻)</weak>まだう<weak xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">(卯)</weak>の刻になるやならずに<strong>信州信濃の武居が宮</strong>にてやすやす<weak xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">(安々)</weak>とお誕生なされたなされた」</p></blockquote><p>これには、恵比寿様は「長野県の武居神社」で生まれたとあります。「武居」が「竹井」になるなど、人形浄瑠璃や門付の台詞などと微妙に異なりますが、「武居」で間違いないでしょう。長野県といっても各地に「武居」がありますが、諏訪大社上社の氏子とすれば、ここの「事代主命社」を強く推すしかありません。</p></blockquote></figure><figure class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="172" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[172]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja"><sw-l xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><anchor>西宮えびす</anchor>平成8年新春号</sw-l></cite>, 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><sw-l>西宮神社</sw-l></anchor>,
<sw-l xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">平成8年1月1日発行</sw-l>,
<time>2010-11-29T02:40:12.000Z</time>, <time>2024-01-14T14:31:38.157Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://nishinomiya-ebisu.com/newsletter/backnumber/004.pdf#page=3">https://nishinomiya-ebisu.com/newsletter/backnumber/004.pdf#page=3</anchor-external></figcaption><blockquote><sw-vrl xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">最後にもう一つ、えびす様のお誕生日は福徳元<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>年正月三日と謡われています。 </p></sw-vrl></blockquote><p>(<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">楷書体</anchor>フォント)</p></figure><hr></hr><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="222" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[222]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">吉井良尚選集</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">吉井良尚先生古稀勤続五十年祝賀会</anchor>, <time>1962</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:15:27.455Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/2965396/1/48">https://dl.ndl.go.jp/pid/2965396/1/48</anchor-external> (要登録)
左</p><hr></hr><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="253" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[253]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">民俗芸能研究 (5)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">民俗芸能学会編集委員会</anchor>, <time>1987-05</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:49:08.577Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/7959555/1/13">https://dl.ndl.go.jp/pid/7959555/1/13</anchor-external> (要登録)
左上</p><p>鹿児島</p><ul><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="229" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[229]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">谷山市誌</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">谷山市誌編纂委員会</anchor>, <time>1967</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:23:24.803Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/3021025/1/553">https://dl.ndl.go.jp/pid/3021025/1/553</anchor-external> (要登録)</li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="230" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[230]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">谷山市誌</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">谷山市誌編纂委員会, 谷山市</anchor>, <time>1967-03-30</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:24:53.914Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/11517090/1/9">https://dl.ndl.go.jp/pid/11517090/1/9</anchor-external>
#page=73</li></ul><p>鹿児島</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="252" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[252]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">夜須町史 下巻</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">夜須町史編纂委員会</anchor>, <time>1987</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:47:58.740Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9576271/1/227">https://dl.ndl.go.jp/pid/9576271/1/227</anchor-external> (要登録)
右</p><p>福岡県</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="215" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[215]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">近畿民俗 = Bulletin of the Folklore Society of Kinki : 近畿民俗学会会報 (18)(26)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">近畿民俗学会</anchor>, <time>1956-02</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:01:16.487Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/6046000/1/20">https://dl.ndl.go.jp/pid/6046000/1/20</anchor-external> (要登録)
左下</p><p>石見国</p><ul><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="195" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[195]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">アララギ 9(3)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">アララギ発行所</anchor>, <time>1916-03</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:34:55.867Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/2334311/1/41">https://dl.ndl.go.jp/pid/2334311/1/41</anchor-external> (要登録)
左下</li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="196" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[196]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">松江櫂歌考解</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">足立鍬太郎</anchor>, <time>大正8<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1919</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:37:35.685Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/933365/1/70">https://dl.ndl.go.jp/pid/933365/1/70</anchor-external></li></ul><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="197" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[197]</anchor-end> <anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="195" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;195</anchor-internal> <anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="196" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;196</anchor-internal></p><p>「<snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip>福徳元年正月三日まだ卯の刻になるかならざるに信濃国武井宮の元安が木のもとで<snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip>」</p><p>松江藩</p><ul><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="228" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[228]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">広島県文化財調査概要 民謡編</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">広島県教育委員会</anchor>, <time>1967</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:22:02.750Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9545352/1/16">https://dl.ndl.go.jp/pid/9545352/1/16</anchor-external> (要登録)
右下</li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="231" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[231]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">因島市史</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">因島市史編集委員会</anchor>, <time>1968</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:25:48.853Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/3010416/1/483">https://dl.ndl.go.jp/pid/3010416/1/483</anchor-external> (要登録)
左下</li></ul><p>広島 因島</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="234" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[234]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">家船民俗資料緊急調査報告書</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">広島県教育委員会</anchor>, <time>1970</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:29:17.771Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9769128/1/61">https://dl.ndl.go.jp/pid/9769128/1/61</anchor-external> (要登録)</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="240" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[240]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">広島県民俗資料 8</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">村岡浅夫</anchor>, <time>1976.12<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1976</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:36:53.781Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9573980/1/167">https://dl.ndl.go.jp/pid/9573980/1/167</anchor-external> (要登録)
左</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="236" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[236]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">いきなじまというところ : 生名島と久兵衛さんの増刊号</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">森本正勝</anchor>, <time>1971</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:32:29.329Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9768994/1/193">https://dl.ndl.go.jp/pid/9768994/1/193</anchor-external> (要登録)</p><p>愛媛県 (因島の隣)</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="214" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[214]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">祭り風土記</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">宮尾しげを</anchor>, <time>1954</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:59:35.589Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9542658/1/40">https://dl.ndl.go.jp/pid/9542658/1/40</anchor-external> (要登録)</p><p>関西</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="211" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[211]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">淡路の人形芝居</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">広川清</anchor>, <time>昭和12<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1937</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:56:22.670Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/1055520/1/53">https://dl.ndl.go.jp/pid/1055520/1/53</anchor-external> (要登録)</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="224" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[224]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">淡路島の民俗</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">和歌森太郎</anchor>, <time>1964</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:18:08.343Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9544744/1/191">https://dl.ndl.go.jp/pid/9544744/1/191</anchor-external> (要登録)</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="249" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[249]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">兵庫教育 37(12)(420)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">兵庫県立教育研修所</anchor>, <time>1986-03</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:46:31.263Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/7924527/1/2">https://dl.ndl.go.jp/pid/7924527/1/2</anchor-external> (要登録)</p><p>淡路島</p><figure class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="177" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[177]</anchor-end> 
<cite>m-uta052</cite>, <time>2007-11-21T07:52:47.000Z</time>, <time>2024-01-14T14:42:12.982Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="http://www.eonet.ne.jp/~rekio/kayouken/backmumber/m-uta052.htm">http://www.eonet.ne.jp/~rekio/kayouken/backmumber/m-uta052.htm</anchor-external></figcaption><ul><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="178" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[178]</anchor-end> <cite><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">歌謡(うた)つれづれ</anchor> 052</cite>,
発行人:歌謡研究会 (末次 智、編集係),
2002.04.15<ul><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="179" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[179]</anchor-end> <csection xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">歌謡、私のベスト3</csection>,
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">福原佐知子</anchor></li></ul></li></ul><blockquote><p>3つめに紹介したいのが、明石海峡大橋が架かる淡路島の、淡路町<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
岩屋にある、石屋(いわや)神社の「恵比須ばやし」です。<snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip></p><p><snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip>その石屋神社では、毎年3月に、大漁を願い春を<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
告げる祭りが行われます。そのときに、神社の境内で恵比須舞が舞<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
われます。</p><p>昭和50年ごろまでは、人形座がエビスさんなどの人形を操っていた<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
そうですが、今は、地元の人がエビスさんや庄屋さんにふんして舞<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
います。そして、恵比須ばやしの謡い手と、その謡いに合わせて太<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
鼓や拍子木を打つ人がいます。次に挙げる歌詞は、今年3月10日(日<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
)にうたわれた恵比須ばやしです。</p><p>◆ ────────────────────────── ◆</p><p>▼△▼ 恵美須ばやし ▼△▼</p><p>(岩屋恵比須舞保存会 「恵比須ばやし」台本より)</p><p>※&lt;の記号は、歌詞の繰り返し。</p><p><snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip></p><p>さて、さても目出たし恵美須殿の生まれ月日は何時かと</p><p>問えば、福徳元年正月三日、寅の一天まだ卯の刻に</p><p>なるやならずに、淡路の国は岩楠が宮にて、やすやすと</p><p>ご誕生なされた、なされ、なされ、なされた。</p><p><snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip></p><p>◆ ────────────────────────── ◆</p><p>石屋神社の宮司さんがおっしゃった、「昭和20年代には、淡路島の<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
あちこちの神社で、エビス舞をそれは盛大にやっていたものですよ<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
」というお話が印象的でした。淡路島は海に面しているので、人形<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
芝居のエビス舞によって、大漁が願われたのでしょう。今では、淡<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
路島の中でエビス舞があるのは、石屋神社と人形浄瑠璃館だけです<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
。</p><p><snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip></p></blockquote></figure><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="4" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[4]</anchor-end> 
<cite>m-uta052</cite>, <time>2007-11-21T07:52:47.000Z</time>, <time>2026-08-05T01:46:29.148Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://www.eonet.ne.jp/~rekio/kayouken/backmumber/m-uta052.htm">https://www.eonet.ne.jp/~rekio/kayouken/backmumber/m-uta052.htm</anchor-external></p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="201" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[201]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">民俗芸術 3(9)(33)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">民俗芸術の会</anchor>, <time>1930-09</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:42:59.704Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/1524799/1/20">https://dl.ndl.go.jp/pid/1524799/1/20</anchor-external> (要登録)
右下</p><p>徳島県</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="216" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[216]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">近畿民俗 = Bulletin of the Folklore Society of Kinki : 近畿民俗学会会報 (19)(27)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">近畿民俗学会</anchor>, <time>1956-08</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:04:01.996Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/6046001/1/19">https://dl.ndl.go.jp/pid/6046001/1/19</anchor-external> (要登録)
左上</p><p>徳島市</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="220" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[220]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">柿島村史</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">柿島村誌編集委員会</anchor>, <time>1961</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:13:27.568Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/2993276/1/217">https://dl.ndl.go.jp/pid/2993276/1/217</anchor-external> (要登録)
左</p><p>徳島</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="225" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[225]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">浦庄村史</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">浦庄村史編纂委員会</anchor>, <time>1965</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:18:51.321Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/2998251/1/309">https://dl.ndl.go.jp/pid/2998251/1/309</anchor-external> (要登録)
左</p><p>徳島</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="226" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[226]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">貞光町史</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">徳島県美馬郡貞光町史編纂委員会</anchor>, <time>1965</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:19:45.169Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/3022340/1/810">https://dl.ndl.go.jp/pid/3022340/1/810</anchor-external> (要登録)</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="232" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[232]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">芸能 11(12)(130)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">芸能学会</anchor>, <time>1969-12</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:26:50.579Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/2276325/1/17">https://dl.ndl.go.jp/pid/2276325/1/17</anchor-external> (要登録)
右</p><p>徳島県 三好</p><ul><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="199" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[199]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">歴史上より見たる差別撤廃問題</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">喜田貞吉</anchor>, <time>大正13<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1924</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:40:20.133Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/982035/1/46">https://dl.ndl.go.jp/pid/982035/1/46</anchor-external></li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="209" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[209]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">福神研究</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">喜田貞吉</anchor>, <time>昭和10<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1935</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:53:24.220Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/1452499/1/47">https://dl.ndl.go.jp/pid/1452499/1/47</anchor-external></li></ul><p><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="209" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;209</anchor-internal> 阿波</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="5" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[5]</anchor-end> 
<time>2026-08-05T02:31:06.400Z</time>
<anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://tufs.repo.nii.ac.jp/record/6456/files/acs082013_ful.pdf">https://tufs.repo.nii.ac.jp/record/6456/files/acs082013_ful.pdf</anchor-external>
#page=7</p><p>阿波</p><blockquote><p>西宮からえびすさんが 生まれ誕生はいつぞと問うなら
まずは生まれは福徳元年正月三日 虎がいってんまだ卯の刻に
なるよならずよ 信濃の国の竹井が森で 金の木陰で
やーすこんがらしょと おいべっさんが御誕生なされた</p></blockquote><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="219" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[219]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">神領村誌</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">神領村誌編集委員会</anchor>, <time>1960</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:12:41.433Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/2996786/1/408">https://dl.ndl.go.jp/pid/2996786/1/408</anchor-external> (要登録)
右下</p><p>徳島</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="227" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[227]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">諸国祭礼行脚</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">宮尾しげを</anchor>, <time>1966</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:20:32.800Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9545320/1/40">https://dl.ndl.go.jp/pid/9545320/1/40</anchor-external> (要登録)</p><p>徳島</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="233" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[233]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">正月の行事 第3 (徳島県・三重県)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">文化庁文化財保護部</anchor>, <time>1970</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:27:59.561Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9546162/1/33">https://dl.ndl.go.jp/pid/9546162/1/33</anchor-external> (要登録)</p><p>徳島</p><ul><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="245" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[245]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">秘境の祖谷山神話と伝説</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">谷口秋勝</anchor>, <time>1982.2<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1982</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:42:37.501Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9774093/1/65">https://dl.ndl.go.jp/pid/9774093/1/65</anchor-external> (要登録)
右下</li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="246" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[246]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">秘境の祖谷山神話と伝説</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">谷口秋勝</anchor>, <time>1983.2<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1983</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:44:05.281Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9575255/1/166">https://dl.ndl.go.jp/pid/9575255/1/166</anchor-external> (要登録)
左下</li></ul><p>徳島県</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="218" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[218]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">七十七年の回顧</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">高畠亀太郎</anchor>, <time>1960</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:09:22.249Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/3008610/1/63">https://dl.ndl.go.jp/pid/3008610/1/63</anchor-external> (要登録)
阿波</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja">徳島県の祭り・行事調査報告書.pdf</cite>, <time>2026-08-05T01:45:12.000Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://www.pref.tokushima.lg.jp/file/attachment/1062114.pdf#page=168">https://www.pref.tokushima.lg.jp/file/attachment/1062114.pdf#page=168</anchor-external></p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="243" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[243]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">徳島の研究 第7巻 (民俗篇)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">石躍胤央, 高橋啓</anchor>, <time>1982.7<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1982</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:40:36.042Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9575152/1/59">https://dl.ndl.go.jp/pid/9575152/1/59</anchor-external> (要登録)
右</p><p>阿波、淡路</p><figure class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="180" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[180]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja">東京外国語大学学術成果コレクション</cite>, <time>2024-01-14T14:51:47.000Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://tufs.repo.nii.ac.jp/records/6456">https://tufs.repo.nii.ac.jp/records/6456</anchor-external>
#page=7</figcaption><blockquote><sw-left xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">これに対して本稿では、16 世紀前半に西宮神社の神人として諸国を徘徊した祝福芸に由来す<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
る木偶(=人形)箱廻しの芸能と、出雲大社の神人に系譜を有すると推定される大黒人(大黒<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
舞)の芸能をとりあげ、その詞章と楽曲の分析を通して、門付け・祝福芸について、その「商<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
品としての芸能の具体的なあり方」の検討を目的とする。</p></sw-left></blockquote><blockquote><sw-left xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip>本稿が、既述のように、徳島県三好郡の吉野川上流域の門<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
付け芸人によって伝承された木偶箱廻しと、1997 年からその芸人に実際に師事することでその<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
芸能を復活した「阿波木偶箱廻しを復活する会」(以下、「復活する会」)の記録と演唱を素材と<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
するのは、<snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip></p></sw-left></blockquote><blockquote><blockquote><sw-left xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><box class="set"><box><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">「三番叟まわし」詞章</p></box><box><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">阿波木偶箱廻しを復活する会 <sup>1)</sup></p></box></box><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip></p><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">(ここからそのまま恵比寿廻しに移行――引用者注)</p><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip><sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
西宮からえびすさんが 生まれ誕生はいつぞと問うなら<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
まずは生まれは福徳元年正月三日 虎がいってんまだ卯の刻に<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
なるよならずよ 信濃の国の竹井が森で 金の木陰で<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br>
やーすこんがらしょと おいべっさんが御誕生なされた<sw-br xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></sw-br></p></sw-left></blockquote></blockquote><blockquote><sw-left xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">1) この詞章は「復活する会」が調査の過程で記録したものをご提供いただいた。</p></sw-left></blockquote></figure><figure class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="183" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[183]</anchor-end> <cite>在郷風土記 多度津 西宮の戎さん</cite>, <time>2011-09-16T02:41:07.000Z</time>, <time>2024-01-14T15:04:37.869Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://tkamada.web.fc2.com/fudoki5/fudoki5409.htm">https://tkamada.web.fc2.com/fudoki5/fudoki5409.htm</anchor-external></figcaption><blockquote><p>これは、門付けにもよく来たが、ご祝儀もので、よく寄席などで、かくし芸で披露される。
ここでは、その祭文の全部を、多度津の藤岡清さんに聞かして貰ったものを書くことにした。</p><blockquote><p>先づは芽出度や、西の宮の恵比須三郎左衛門の丈は、</p><p>生れ月日を何時ぞと問えば、福徳元年正月三日</p><p>寅の一天、まなわの刻(こく)に、成るや、成らさん、信濃の國は、</p><p>竹日(ちくひ)が森の木々の木陰(こかげ)で、安すやす御誕生なされ、</p><p>成され、成された。成された処で、氏子子供に、肴のことなら、鯛の浜焼き、</p><p><snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip></p></blockquote></blockquote></figure><comment-p xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">香川県</comment-p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="203" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[203]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">讃岐俗謡集</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">笑門散人</anchor>, <time>昭和8<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1933</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:45:34.266Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/1233932/1/10">https://dl.ndl.go.jp/pid/1233932/1/10</anchor-external> (要登録)</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="217" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[217]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">法勲寺村史</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">法勲寺村史編集委員会</anchor>, <time>1957</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:04:51.212Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/2998191/1/233">https://dl.ndl.go.jp/pid/2998191/1/233</anchor-external> (要登録)
左上</p><p>香川県</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="235" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[235]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">詫間町誌 : 新修</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">詫間町誌編集委員会</anchor>, <time>1971</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:31:09.668Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9573069/1/497">https://dl.ndl.go.jp/pid/9573069/1/497</anchor-external> (要登録)</p><p>香川県</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="237" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[237]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">財田町誌</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">財田町誌編纂委員会</anchor>, <time>1972</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:34:19.738Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9572806/1/508">https://dl.ndl.go.jp/pid/9572806/1/508</anchor-external> (要登録)
左</p><p>香川県</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="238" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[238]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">高瀬町誌</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">高瀬町誌編集委員会</anchor>, <time>1975</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:34:51.595Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9573154/1/462">https://dl.ndl.go.jp/pid/9573154/1/462</anchor-external> (要登録)
左</p><p>香川県</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="241" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[241]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">豊中町誌</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">豊中町誌編纂委員会</anchor>, <time>1979.1<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1979</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:38:10.047Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9770490/1/480">https://dl.ndl.go.jp/pid/9770490/1/480</anchor-external> (要登録)
右下</p><p>香川県</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="244" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[244]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">新編香川叢書 民俗篇</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">香川県教育委員会</anchor>, <time>1982.3<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1982</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:41:26.205Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9574940/1/371">https://dl.ndl.go.jp/pid/9574940/1/371</anchor-external> (要登録)</p><p>香川県</p><figure class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="184" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[184]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja">データベース『えひめの記憶』|生涯学習情報提供システム</cite>, <time>2024-01-14T15:10:22.000Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://www.i-manabi.jp/system/regionals/regionals/ecode:2/50/view/6596">https://www.i-manabi.jp/system/regionals/regionals/ecode:2/50/view/6596</anchor-external></figcaption><blockquote><p>他には元来他の土地から家々を訪れていた門付芸が土着したものと思われる「大黒舞」「えびす舞」の例がある。一例ずつ歌詞を掲げる。</p></blockquote><blockquote><blockquote><p>まずはめでたい西の宮の恵比須三郎左衛門尉は 生まれ誕生はいつよと問えば 福徳元年正月三日 寅の一点まだ卯の刻にやすやすと 御誕生なされた〈以下略〉(松山市泉町 恵比須まわし歌)</p></blockquote></blockquote></figure><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="3" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[3]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja">データベース『えひめの記憶』|生涯学習情報提供システム</cite>, <time>2026-08-05T01:45:39.000Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://www.i-manabi.jp/system/regionals/regionals/ecode:2/50/view/6619">https://www.i-manabi.jp/system/regionals/regionals/ecode:2/50/view/6619</anchor-external></p><blockquote><p>〈南予地方の恵比須舞い歌〉</p><p>先ず 先ず めでたい めでたい 西の宮の恵比須三郎左衛門の尉 ご誕生なされた なされた なされた
信ある人には福を与えて 福を守り 神々と祝い申せば お蔵も繁昌 麿が生まれは いっそと問えば 福徳元年正月三日 寅の一天 まだ卯の刻に やすやすと御誕生なされたなされた</p></blockquote><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="221" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[221]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">愛媛民謡集</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">愛媛県史編さん委員会</anchor>, <time>1962</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:14:16.974Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9544183/1/192">https://dl.ndl.go.jp/pid/9544183/1/192</anchor-external> (要登録)
右下</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="239" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[239]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">長浜町誌</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">長浜町誌編纂会</anchor>, <time>1975</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:36:04.149Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9769393/1/443">https://dl.ndl.go.jp/pid/9769393/1/443</anchor-external> (要登録)
左上</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="185" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[185]</anchor-end> <cite>えびす信仰事典 - Google ブックス</cite>, 
<time>1999</time>,
<time>2024-01-14T15:12:57.000Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://books.google.co.jp/books?id=glXcN9r6GhAC&amp;pg=PA166&amp;dq=%22%E7%A6%8F%E5%BE%B3%E5%85%83%E5%B9%B4%E6%AD%A3%E6%9C%88%E4%B8%89%E6%97%A5%22">https://books.google.co.jp/books?id=glXcN9r6GhAC&amp;pg=PA166&amp;dq=%22%E7%A6%8F%E5%BE%B3%E5%85%83%E5%B9%B4%E6%AD%A3%E6%9C%88%E4%B8%89%E6%97%A5%22</anchor-external></p><blockquote><p>えびす様の石像(勝山町)エビス石像. -166- 、家々を寿いだ。「まずはめでたやめでたや、西宮の恵比須三郎左衛門尉は、まろが生まれはいつぞと聞けば福徳元年正月三日は ...</p></blockquote><comment-p xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="186" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[186]</anchor-end> 出典<cite xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">重信町誌</cite>。愛媛県。</comment-p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="242" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[242]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">信濃 <strong>[</strong>第3次<strong>]</strong> 31(1)(349)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">信濃史学会</anchor>, <time>1979-01</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:40:02.907Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/6069832/1/7">https://dl.ndl.go.jp/pid/6069832/1/7</anchor-external> (要登録)</p><p>愛媛</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="248" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[248]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">三善生活誌 第1輯 (肱川とむら)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">常磐井忠伽, 森正経</anchor>, <time>1986.6<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1986</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:45:35.283Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9576123/1/149">https://dl.ndl.go.jp/pid/9576123/1/149</anchor-external> (要登録)
右</p><p>愛媛</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="247" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[247]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">愛媛県史 民俗 下</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">愛媛県</anchor>, <time>1984.3<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1984</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:44:47.663Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9774873/1/143">https://dl.ndl.go.jp/pid/9774873/1/143</anchor-external> (要登録)
左下</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="254" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[254]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">土佐史談 (197)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">土佐史談会</anchor>, <time>1995-01</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:50:42.125Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/7913140/1/15">https://dl.ndl.go.jp/pid/7913140/1/15</anchor-external> (要登録)
左</p><p>高知県土佐清水市</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="223" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[223]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">上南部誌</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">上南部誌編纂委員会</anchor>, <time>1963</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T09:16:56.695Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/3020954/1/403">https://dl.ndl.go.jp/pid/3020954/1/403</anchor-external> (要登録)</p><p>和歌山</p><figure class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="176" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[176]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja">書業50周年!書家・柏木白光『天と地 熊野をめぐる書巡礼』出版記念プロジェクト - CAMPFIRE (キャンプファイヤー)</cite>, 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">Kashiwagi_Byakko</anchor>,
2023-03-22に募集を開始,
<time>2024-01-14T14:37:36.000Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://camp-fire.jp/projects/view/658512">https://camp-fire.jp/projects/view/658512</anchor-external></figcaption><blockquote><p><b>現定1口&lt;柏木白光直筆サイン入り・BOOSTER限定版カバー&gt;</b></p><p><b>【作品集『天と地 熊野をめぐる書巡礼』+ 作品名:恵比寿まわし歌(えびすまわしうた)コース】 1,188,000円</b></p><p>まずはめでたや まずはめでたや</p><p>恵比寿様が福徳元年 正月三日 とらの一天</p><p>まだ うのくにから やすやすやすと ご誕生なされた</p><p>なされた どっこい なされた なされた日には</p><p><snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip></p><p>【作品「恵比寿まわし歌」について】</p><p>伊勢の浜島にある宇気比神社(うけひじんじゃ)には、恵比寿神社があります。祀られているのは、必勝の守り神である「鼻欠け恵比寿様」。大漁を願う漁師たちが、夜密かに恵比寿様の像の鼻をお守りとして削っていったと言われています。</p><p>作品「恵比寿まわし歌」では、ネパールで梵字と仏画を学んだ柏木白光によって恵比寿様が描かれています。恵比寿様の周りに書かれているのは、「まずはめでたや、まずはめでたや」から始まる「恵比寿まわし歌」です。日本古来の福の神であり、漁業や商売の神として祀られてきた恵比寿様のとてもおめでたい作品です。</p><p><snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip></p></blockquote></figure><hr></hr><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="191" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[191]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">倭文麻環 巻之5,6</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">白尾国柱 (斎蔵), 山本盛秀</anchor>, <time>明41.8<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1908</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T07:46:24.596Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/899885/1/45">https://dl.ndl.go.jp/pid/899885/1/45</anchor-external></p><p>福徳元年正月7日、まだ巳の刻にもならないとき</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="194" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[194]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">徳川文芸類聚 第9</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">国書刊行会</anchor>, <time>大正3-4<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1915</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:32:25.577Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/945814/1/128">https://dl.ndl.go.jp/pid/945814/1/128</anchor-external>
左下</p><p>「<snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip>福徳元年正月三日まだ卯の刻に<snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip>」</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="198" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[198]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">謡曲界 12(1)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">丸岡出版社</anchor>, <time>1920-01</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:38:32.115Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/1531893/1/49">https://dl.ndl.go.jp/pid/1531893/1/49</anchor-external> (要登録)
左上</p><p>「<snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip>福徳元年正月三日まだ卯の刻に<snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip>」</p><ul><li>
<anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="200" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[200]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">日本歌謡集成 巻10</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">高野辰之</anchor>, <time>昭和3-4<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1929</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:41:30.713Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/1176636/1/195">https://dl.ndl.go.jp/pid/1176636/1/195</anchor-external>
右下</li><li>
<anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="212" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[212]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">日本歌謡集成 巻十</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">高野辰之</anchor>, <time>昭和17<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1942</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:57:27.422Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/1883771/1/196">https://dl.ndl.go.jp/pid/1883771/1/196</anchor-external>
右下</li></ul><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="202" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[202]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">大日 (22)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">大日社</anchor>, <time>1932-01</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:44:06.482Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/1595728/1/87">https://dl.ndl.go.jp/pid/1595728/1/87</anchor-external> (要登録)</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="205" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[205]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">民政 7(1)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">民政社</anchor>, <time>1933-01</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:49:46.231Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/1583468/1/56">https://dl.ndl.go.jp/pid/1583468/1/56</anchor-external> (要登録)
左中央</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="208" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[208]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">辻風土記</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">山下待夫</anchor>, <time>昭和10<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1935</attrvalue></time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:50:25.719Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/1234829/1/278">https://dl.ndl.go.jp/pid/1234829/1/278</anchor-external> (要登録)</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="210" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[210]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">木太刀 33(1)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">木太刀社</anchor>, <time>1935-01</time>, <time>2024-01-05T08:01:52.000Z</time>, <time>2024-01-15T08:55:11.772Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/2346896/1/27">https://dl.ndl.go.jp/pid/2346896/1/27</anchor-external> (要登録)</p><hr></hr><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="168" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[168]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">日本国</anchor><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">広島県</anchor><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">広島市</anchor><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">安佐南区</anchor><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">沼田町</anchor>阿刀神楽 
(広島県指定無形民俗文化財)
<cite>恵比寿舞</cite>
<src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="97" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;97</anchor-internal> (<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">若田佳子</anchor>)</src></p><blockquote><p>そもそも<RUYB xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">恵<title>え</title></RUYB><ruby>比<rt>び</rt></ruby><ruby>寿<rt>す</rt></ruby><ruby>三<rt>さぶ</rt></ruby><ruby>郎<rt>ろう</rt></ruby><ruby>殿<rt>どの</rt></ruby>の<ruby>御<rt>お</rt></ruby><ruby>誕<rt>たん</rt></ruby><ruby>生<rt>じょう</rt></ruby>は<ruby>何時<rt>いつ</rt></ruby>ぞやと ふくとく<ruby>元<rt>がん</rt></ruby><ruby>年<rt>ねん</rt></ruby><ruby>閏<rt>うるう</rt></ruby>(の)正月の<ruby>初<rt>はじめ</rt></ruby>(の)<ruby>三<rt>みっ</rt></ruby><ruby>日<rt>か</rt></ruby> <ruby>巳<rt>み</rt></ruby>の<ruby>年<rt>とし</rt></ruby> <ruby>巳<rt>み</rt></ruby>の<ruby>日<rt>ひ</rt></ruby> <ruby>巳<rt>み</rt></ruby>の<ruby>刻<rt>とき</rt></ruby>に<ruby>御<rt>ご</rt></ruby><ruby>誕<rt>たん</rt></ruby><ruby>生<rt>じょう</rt></ruby>なされしが <ruby>産<rt>うぶ</rt></ruby><ruby>湯<rt>ゆ</rt></ruby>の<ruby>次<rt>し</rt></ruby><ruby>第<rt>だい</rt></ruby>も<ruby>面<rt>おも</rt></ruby><ruby>白<rt>しろ</rt></ruby>し</p></blockquote><comment-p xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="169" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[169]</anchor-end> 
これは<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">日本国</anchor><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">東京都</anchor>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">府中市郷土の森博物館</anchor>企画展
「<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">中世東国と改元</anchor>」
(令和元年)
の開催中に<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">若田佳子</anchor>が知らせたものとのこと <src><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="97" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;97</anchor-internal></src>。
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">ウェブ検索</anchor>によると<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">日本国</anchor><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">広島県</anchor>で神楽に参加する<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">若田佳子</anchor>という人物があるようです。
たまたま企画展で<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">福徳</anchor>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">私年号</anchor>を知って<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">深澤靖幸</anchor>に伝えたということでしょうか。</comment-p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="175" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[175]</anchor-end> ウェブ上では<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">平成時代</anchor>に確かに
<cite>恵比寿舞</cite>
が舞われていたらしいことはわかりますが <src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="174" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;174</anchor-internal></src>、
その内容まではわかりません。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="256" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[256]</anchor-end> 
これ1例だけ他と系統が違いそう。ウェブ上にはこの系統のものがまったく見当たりません。
これはたまたまなのでしょうか。それとも本当に孤例なのでしょうか。</p><refs xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><ul xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="98" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[98]</anchor-end> 
<cite><sw-l xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><anchor>府中市郷土の森博物館紀要</anchor> 第33号</sw-l></cite>,
<sw-l xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">2020年3月</sw-l> (<time>令和2(2020)年3月<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">2020-03</attrvalue></time>)<ul><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="97" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[97]</anchor-end> 
<cite><sw-l xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">板碑からみた私年号「福徳」の受容</sw-l></cite>,
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><sw-l>深澤靖幸</sw-l></anchor>,
pp.<sw-l xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">1</sw-l>-<sw-l xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">30</sw-l></li></ul></li></ul></refs><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="261" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[261]</anchor-end> 
<anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="168" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;168</anchor-internal> の三日巳年巳日巳刻はもともとは言葉遊びというか語呂合わせで出てきたのでしょうけど、
三寅 <sw-see xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"> <anchor>徳川家康生年問題</anchor> </sw-see> 
のように<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">十二支</anchor>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">ゾロ目</anchor>の縁起が良いだの悪いだのというのはあるあるネタなので、
この種の事例を集めれば考察のしがいはありそうな。</p><refs xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><ul xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="174" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[174]</anchor-end> <time>2024-01-14T14:35:06.000Z</time>, <time>2008-10-05T14:42:43.663Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://web.archive.org/web/20081005142623/http://www5b.biglobe.ne.jp/~bunkazai/enmoku.htm">https://web.archive.org/web/20081005142623/http://www5b.biglobe.ne.jp/~bunkazai/enmoku.htm</anchor-external></li></ul></refs><hr></hr><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="187" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[187]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">えびす信仰</anchor>というものは全国に広がっているようですが、ウェブ上でこの謡の痕跡が見つかるのは<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">瀬戸内海</anchor>と<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">四国</anchor>が中心で、その周囲にちらほらと見られます。
これは実際の地域分布なのでしょうか、
それともたまたまウェブ上で見つかるのがこれだけなのでしょうか。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="188" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[188]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">瀬戸内海</anchor>沿岸を除くと<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">中国地方</anchor>にはほとんどなく、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">九州</anchor>も<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">鹿児島</anchor>以外ほとんどない、
中心地の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">四国</anchor>も<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">高知県</anchor>はほとんどない、
という分布はとても興味深いです。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="255" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[255]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">西宮神社</anchor>についての伝承であるにも関わらず、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">西宮神社</anchor>自体を除けば<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">兵庫県</anchor>本土や<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">近畿地方</anchor>にはぜんぜん分布していないのも不思議です。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="189" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[189]</anchor-end> 
各地域とも
「いってん」の解釈に苦労していそうな感じがしますが、
「一点」、<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">点</anchor>は<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">時刻</anchor>単位と解釈するのが妥当でしょう。
<sw-see xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"> <anchor>点</anchor> </sw-see></p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="258" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[258]</anchor-end> 
本項の通り西日本各地に分布していることは、<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">明治時代</anchor>以来数々の記録がありますが
(ウェブで見つからないだけで<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">近世</anchor>にも記録はあるのではないでしょうか)、
その内容の考察がほとんどされていないのは不思議です。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="259" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[259]</anchor-end> 
「福徳元年」についても考察はほとんどありません。
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">民俗学</anchor>はそれがいつかあまり重視していないし、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">歴史学</anchor>は民俗学的資料をあまり扱わないのでスルーされてきた感じですかね。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="170" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[170]</anchor-end> 
この「福徳元年」は令和2年まで<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">私年号研究</anchor>分野では報告されていなかったようです。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="190" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[190]</anchor-end> 
<anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="180" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;180</anchor-internal> 16世紀前半といういい感じのタイミング、なんだか気になりますね。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="263" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[263]</anchor-end> 
組み合わせとしては</p><ul><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="264" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[264]</anchor-end> 恵比寿の「福徳元年」と関東の私年号はまったく別</li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="265" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[265]</anchor-end> 恵比寿の「福徳元年」から関東の私年号が生じた</li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="266" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[266]</anchor-end> 関東の私年号から恵比寿の「福徳元年」が生じた</li></ul><p>が考えられますね。どれもそれなりの理屈は立てられそうですが、これといった確証は今のところなにもありません。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="267" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[267]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">恵比寿</anchor>と「福徳」というキーワードは「福徳元年」と関係ないところでもかなり強く結びついていて、
<anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="263" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;263</anchor-internal> のどの起源だとしてもそれが発展して「福徳元年」伝承の元になった (「福徳元年」伝承から<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">恵比寿</anchor>と「福徳」の関係が生じたのではない)
ように感じられます。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="257" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[257]</anchor-end> 
類例に<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">ミロク10年辰の年</anchor>が知られています。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="260" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[260]</anchor-end> 
<anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="259" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;259</anchor-internal>
でも<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">弥勒</anchor>元年の伝承は民俗学方面で一応言及はされてますし、
「弥勒元年」「福徳元年」みたいな表現が何なのかって民俗学的にも普通に興味持たれそうな題材ではないのですかねえ?</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="262" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[262]</anchor-end> 
このタイプのなんとか元年って他にはないんですかねえ?って聞いたら答えてくれる博識の学者さんはいそう。
でもそういう論文は出てこない。深掘りはされてなさそう。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="427" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[427]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja">Xユーザーのわたわたさん: 「今日の演目は、改元の時に微妙に話題になった偽年号「福徳元年」が唱で出てくるぞ。 演目名は「恵比寿」 鯛釣らない。他地域で旗舞とか笹舞とかの演目名だったりする。 ちなみに笹は朝取れで新鮮。」 / X</cite>, <time>午後1:06 · 2022年7月10日<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">2022-07-10T04:06:30.000Z</attrvalue></time>, <time>2025-07-02T06:08:07.000Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://x.com/grata23/status/1545982773390819333">https://x.com/grata23/status/1545982773390819333</anchor-external></p><section><h1>諏訪満隆</h1><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="10" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[10]</anchor-end> 
平成24年に <cite>2ch</cite> に投稿した、<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">福徳私年号</anchor>と<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">諏訪満隆</anchor>と<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">西宮</anchor>と<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">えびすの福徳元年</anchor>を結び付けた投稿があります。</p><figure class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="181" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[181]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja">【今宮・天満宮】十日戎 えべっさん【西宮】</cite>, <time>2023-09-20T23:38:58.000Z</time>, <time>2024-01-14T14:59:17.505Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="http://ikura.2ch.sc/test/read.cgi/kyoto/1291950008/364-365">http://ikura.2ch.sc/test/read.cgi/kyoto/1291950008/364-365</anchor-external></figcaption><blockquote><p>364 :名無しさん@京都板じゃないよ:2012/01/23(月) 16:19:13.59 .net</p><pre><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="361" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;361</anchor-internal>
「西宮の恵比寿三郎左衛門尉は
福徳元年正月三日、信州の竹井が森の生まれ」…だろw </pre><p>365 :名無しさん@京都板じゃないよ:2012/01/23(月) 16:36:46.58 .net</p><pre>はじめ諏訪三郎左衛門尉満隆、のちに諏訪三郎薩摩守満隆。
戦国時代の武将。諏訪頼満の三男。
福徳元年(1490年)信州の竹井ヶ森で生まれ。
天文15年(1546年)武田信玄に反乱を起こして切腹を命じられるが
脱走して放浪の旅へ。最後は西宮に落ち着く。 </pre></blockquote></figure><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="11" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[11]</anchor-end> 
記載がこれだけしかなく、何らかの伝承なのか、誰かの学説なのか、
投稿者の妄想なのか、一切不明です。</p><figure class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="6" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[6]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja">長野県立歴史館-信濃史料:信濃史料</cite>, <time>2026-08-06T14:11:25.000Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://adeac.jp/npmh/texthtml/d100010/mp000000/ht112070">https://adeac.jp/npmh/texthtml/d100010/mp000000/ht112070</anchor-external></figcaption><blockquote><p>天文一五年八月二八日(1546) 諏訪満隆、自害す、</p><p>[出典]</p><p>神使御頭之日記・天文十五年・○・諏訪郡茅野町・守矢真幸氏所蔵</p></blockquote></figure><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="12" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[12]</anchor-end> 
天文15年に死去が通説。これを否定する学説や伝承は、 
令和8年現在 <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">Web検索</anchor>では見つけられません。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="13" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[13]</anchor-end> 
令和4年に<cite>ウィキペディア</cite>に興味深い変更が匿名編集者によって行われています。</p><figure class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="7" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[7]</anchor-end> <cite xml:lang="ja">「諏訪満隆」の版間の差分 - Wikipedia</cite>, <time>2026-07-23T14:13:05.000Z</time>, <time>2026-08-06T14:13:46.711Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://ja.wikipedia.org/w/index.php?title=%E8%AB%8F%E8%A8%AA%E6%BA%80%E9%9A%86&amp;diff=prev&amp;oldid=90056519">https://ja.wikipedia.org/w/index.php?title=%E8%AB%8F%E8%A8%AA%E6%BA%80%E9%9A%86&amp;diff=prev&amp;oldid=90056519</anchor-external></figcaption><blockquote><p>2022年6月17日 (金) 02:32時点における版 編集 取り消し</p><p>126.133.17.130 (会話)</p></blockquote><p>「生年未詳」 → 「<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">延徳</anchor>2年(<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">1490年</anchor>)」</p><p>「受領名は<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">薩摩国|薩摩</anchor>守。」 → 「はじめ左衛門尉のちに<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">薩摩国|薩摩</anchor>守。」</p><blockquote><p>不満を抱いて反乱を起こしたが鎮圧され切腹を命じられ<ins>たが、脱走して生き延び</ins>た。</p></blockquote></figure><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="14" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[14]</anchor-end> 
<cite>2ch</cite> の投稿と似たような記述ですが、出典等の記載は一切なく、
根拠は不明です。</p><figure class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="8" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[8]</anchor-end> <cite xml:lang="ja">「諏訪満隆」の版間の差分 - Wikipedia</cite>, <time>2026-07-23T14:12:42.000Z</time>, <time>2026-08-06T14:15:12.301Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://ja.wikipedia.org/w/index.php?title=%E8%AB%8F%E8%A8%AA%E6%BA%80%E9%9A%86&amp;diff=prev&amp;oldid=90209862">https://ja.wikipedia.org/w/index.php?title=%E8%AB%8F%E8%A8%AA%E6%BA%80%E9%9A%86&amp;diff=prev&amp;oldid=90209862</anchor-external></figcaption><blockquote><p>2022年6月26日 (日) 12:57時点における版 編集 取り消し</p><p>松茸 (会話 | 投稿記録)</p></blockquote><p>生年 → 「{{要出典範囲|<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">延徳</anchor>2年(<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">1490年</anchor>)|date=2022年8月}}」</p><blockquote><p>不満を抱いて反乱を起こしたが鎮圧され切腹を命じられ<del>たが、脱走して生き延び</del>た。</p></blockquote></figure><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="15" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[15]</anchor-end> 
1週間後に別の編集者が変更しています。</p><ul><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="16" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[16]</anchor-end> 生年は<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">要出典</anchor>化</li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="17" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[17]</anchor-end> <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">左衛門尉</anchor>についてはそのまま</li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="18" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[18]</anchor-end> 生存説は削除</li></ul><p>... と扱いがばらばらですが、この変更の根拠は不明です。</p><figure class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="9" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[9]</anchor-end> <cite xml:lang="ja">「忍者」の版間の差分 - Wikipedia</cite>, <time>2026-08-02T03:44:05.000Z</time>, <time>2026-08-06T14:18:50.352Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://ja.wikipedia.org/w/index.php?diff=90056873&amp;oldid=prev&amp;title=%E5%BF%8D%E8%80%85">https://ja.wikipedia.org/w/index.php?diff=90056873&amp;oldid=prev&amp;title=%E5%BF%8D%E8%80%85</anchor-external></figcaption><blockquote><p>2022年6月17日 (金) 03:18時点における版 編集 取り消し</p><p>126.133.17.130 (会話)</p></blockquote><blockquote><p><ins>* <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">諏訪薩摩守</anchor> - 戦国時代、摂津国で三好氏に仕えた。</ins></p></blockquote></figure><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="19" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[19]</anchor-end> 
当該匿名編集者はほぼ同時に<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">諏訪満隆</anchor>を<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">忍者</anchor>の一覧に追加しています。
根拠は不明です。</p><figure class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="20" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[20]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja">【南朝正平五・北朝観応元 足利直義、諏訪三郎左衛門尉跡代官の、摂津夛田院領、、、】</cite>, <time>2026-08-06T14:42:26.000Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://adeac.jp/npmh/text-list/d100010/ht060450">https://adeac.jp/npmh/text-list/d100010/ht060450</anchor-external></figcaption><blockquote><p>南朝正平五年一二月一八日(1350) 足利直義、諏訪三郎左衛門尉跡代官の、摂津夛田院領同国善源寺東方地頭職を違乱するを停め、同院をして、之を安堵せしむ、</p></blockquote></figure><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="21" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[21]</anchor-end> 
時代がまったく違いますが、<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">諏訪三郎左衛門尉</anchor>が<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">摂津</anchor>で<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">地頭</anchor>を務めています。
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">左衛門尉</anchor>・<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">摂津</anchor>に結合されたのはこれが材料だったのでしょうか。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="22" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[22]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">諏訪満隆</anchor>は<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">三郎</anchor>ではありませんが、<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">三男</anchor>です。
そこで同一人物説が作られたのかもしれません。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="23" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[23]</anchor-end> 
想像される過程 :</p><ol><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="24" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[24]</anchor-end> (元々ある説話) <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">信濃国</anchor>の恵比寿<strong>三郎左衛門尉</strong></li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="25" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[25]</anchor-end> <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">信濃国</anchor>で「三郎左衛門尉」を探すと<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">諏訪三郎左衛門尉</anchor>を發見、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">西宮</anchor>のある<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">摂津</anchor>と縁がある</li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="26" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[26]</anchor-end> ところが<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">諏訪三郎左衛門尉</anchor>では「福徳元年」と時代が合わない</li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="27" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[27]</anchor-end> <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">福徳</anchor>頃生まれた人物を探すと<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">福徳満隆</anchor>を發見、
三男だから三郎だろう</li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="28" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[28]</anchor-end> ただし<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">摂津</anchor>に来ないまま死んでいる</li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="29" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[29]</anchor-end> 密かに生き延びて<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">摂津</anchor>に来たことに</li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="31" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[31]</anchor-end> 密かに、ということは<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">忍者</anchor></li></ol></section></section><section><h1>研究史</h1><p><sw-see xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"> <anchor>福徳</anchor> </sw-see></p></section><section><h1>関連</h1><p><sw-see xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"> <anchor>日本前近代文芸の日時</anchor> </sw-see></p><p><sw-see xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"> <anchor>福徳私年号</anchor>, <anchor>福徳の三年目</anchor> </sw-see></p></section><section><h1>メモ</h1></section></body></html>