<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><head></head><body><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="3" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[3]</anchor-end> 
<dfn>正禄</dfn>は、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">日本</anchor>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">江戸時代</anchor>にあった<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元デマ</anchor>の1つです。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="8" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[8]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">尾張藩</anchor>士<rubyb xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><anchor>朝日重章</anchor><rt xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><time>1674</time>-<time>1718</time></rt></rubyb>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">日記</anchor>
<cite>鸚鵡篭中記</cite>
に記録があります。
<src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;2</anchor-internal></src></p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="4" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[4]</anchor-end> 
<cite>鸚鵡篭中記</cite>
<time>元禄14(1701)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1701</attrvalue></time>10月の<time>15日<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">kyuureki:1701-10-15</attrvalue></time>条と<time>16日<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">kyuureki:1701-10-16</attrvalue></time>条の間に「頃日」として、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">正禄</anchor>と<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元</anchor>されると噂になっていたものの、
虚偽だったことが書かれています。
<src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;2</anchor-internal></src></p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="5" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[5]</anchor-end> 
それ以上の詳細は書かれておらず不明ですが、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">尾張藩</anchor>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">名古屋</anchor>城下や城内にそのような情報があったのでしょう。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="6" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[6]</anchor-end> 
この頃ということで厳密にいつなのかはわかりませんが、
<time>15日<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">kyuureki:1701-10-15</attrvalue></time>の少し前あたりに噂になって、
<time>15日<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">kyuureki:1701-10-15</attrvalue></time>頃に偽情報と判明したということでしょうか。
どのように虚偽と判断したのかはわかりません。
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">江戸</anchor>に照会したりもしているのでしょうか。
だとすると噂が生じたのはもう少し前の時期になるかもしれません。</p><comment-p xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="20" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[20]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">日記</anchor>といっても順に書いたままではなくある程度の編集が加わっているようで
(例えば<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">江戸</anchor>の出来事がその日の欄に書かれていたり)、
記事内容自体はその頃に書いたものだとしても、
日付不明の記事がいつどのような理由でその位置に挿入されたのかは慎重に考える必要がありそうです。</comment-p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="21" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[21]</anchor-end> 
<time>元禄17(1704)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1704</attrvalue></time>の事案では<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">逮捕</anchor>者が出ていますが
(<sw-see xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"> <anchor>宝永</anchor> </sw-see>)、
このときは記録がありません。どうだったのでしょう。
どちらも同じ人が記録し、一方は<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">逮捕</anchor>されたと書き、
一方は何も書いていないので、<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">正禄</anchor>では<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">逮捕</anchor>者は出なかったのでしょうか。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="17" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[17]</anchor-end> 
この<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元デマ</anchor>については、現在知られている限り、他に記録されていません。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="18" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[18]</anchor-end> 
<cite>鸚鵡篭中記</cite>は昭和40年代に刊行されるまでほとんど内容は知られていなかったようです。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="19" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[19]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元デマ</anchor>については刊行時に編集担当者は当然把握していた
<src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="1" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;1</anchor-internal> /280</src>
ものの、その後特に触れられることなかったようで、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">令和時代</anchor>に至るまで<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">元号研究</anchor>の文脈で紹介された事例は見当たりません。</p><refs xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><ul xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><li>
<anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="1" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[1]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP"><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">名古屋叢書</anchor> 続編 第10巻 (鸚鵡籠中記 第2)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">名古屋市教育委員会</anchor>, <time>1966</time>, <time>2024-05-28T02:01:58.000Z</time>, <time>2024-07-27T13:36:16.131Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/2972577/1/146">https://dl.ndl.go.jp/pid/2972577/1/146</anchor-external> (要登録)</li></ul><figure xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2]</anchor-end> <anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="1" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;1</anchor-internal></figcaption><p>元禄14辛巳歳9月</p><blockquote><sw-vrl xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">□十五日<snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip></p><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip></p><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">◯頃日、年号正禄と改るよし専言。然れ共虚説也。</p><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip></p><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">□十六日<snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip></p></sw-vrl></blockquote></figure></refs><hr></hr><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="10" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[10]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP">猿島郡郷土大観</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">崙書房</anchor>, <time>1972</time>, <time>2024-05-28T02:01:58.000Z</time>, <time>2024-07-28T11:16:57.669Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/9640223/1/125">https://dl.ndl.go.jp/pid/9640223/1/125</anchor-external> (要登録)
右</p><p><sw-v xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">正祿元年</sw-v> (<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">明朝体</anchor>)</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="11" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[11]</anchor-end> <anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="10" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;10</anchor-internal> 
<time>元和5(1619)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1619</attrvalue></time>、同17年と<time>明暦2(1656)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1656</attrvalue></time>の間。
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">元和</anchor>は<time>10(1624)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1624</attrvalue></time>まで。
時系列順だとすると<time>寛永17(1640)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1640</attrvalue></time>と<time>正保元(1644)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1644</attrvalue></time>か。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="12" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[12]</anchor-end> <cite xml:lang="ja-JP"><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">エンジニアー</anchor> 13(11)</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">都市工学社</anchor>, <time>1934-11</time>, <time>2024-05-28T02:01:58.000Z</time>, <time>2024-07-28T11:45:50.689Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/1887036/1/33">https://dl.ndl.go.jp/pid/1887036/1/33</anchor-external> (要登録)</p><blockquote><sw-left xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><box class="indent"><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">芳野紀行 (抄) 正祿元年</p></box></sw-left></blockquote><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="13" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[13]</anchor-end> <anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="12" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;12</anchor-internal> 
原文は<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">松尾芭蕉</anchor>の
<cite>笈の小文</cite> <src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="15" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;15</anchor-internal></src>。
<time>貞享4(1687)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1687</attrvalue></time>から<time>貞享5(1688)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1688</attrvalue></time>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">紀行文</anchor>
<src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="14" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;14</anchor-internal></src>。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="16" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[16]</anchor-end> <time>貞享5(1688)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1688</attrvalue></time> = 元禄元年。正禄は元禄の誤り。</p><refs xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><ul xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="15" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[15]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP"><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">芭蕉全集</anchor> 前篇</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">松尾芭蕉, 正宗敦夫 編纂・校訂</anchor>, <time>昭和3<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1928</attrvalue></time>, <time>2024-05-28T02:01:58.000Z</time>, <time>2024-07-28T11:46:55.493Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/1111697/1/67">https://dl.ndl.go.jp/pid/1111697/1/67</anchor-external></li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="14" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[14]</anchor-end> 
<cite>笈の小文</cite>, <time>2018-02-23T06:00:00.000Z</time>, <time>2024-07-28T11:46:32.941Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://apec.aichi-c.ed.jp/kyouka/kokugo/kyouzai/2018/bungakushiryoukan/oi-no-kobumi1.htm">https://apec.aichi-c.ed.jp/kyouka/kokugo/kyouzai/2018/bungakushiryoukan/oi-no-kobumi1.htm</anchor-external></li></ul></refs><figure class="quote"><figcaption><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="7" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[7]</anchor-end> <cite xml:lang="ja">花火の歴史がわかる花火史年表【火薬の発見から現代の花火まで】</cite>, 
2023/06/11 (更新日: 2024/07/26),
<time>2024-07-28T11:10:22.000Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://hanabi-history.com/hanabisi/#1644715">https://hanabi-history.com/hanabisi/#1644715</anchor-external></figcaption><blockquote><p><b>1644年 正禄元年7月15日 徳川家光</b></p><p><snip xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"></snip>「参考文献 : 三河煙火史, 三河煙火史編集委員会 編, 愛知県煙火組合, 1969年,57項」</p></blockquote></figure><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="9" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[9]</anchor-end> <anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="7" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;7</anchor-internal> 正保元年の誤り。</p></body></html>