<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><head></head><body><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="18" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[18]</anchor-end> 
<dfn>匡正</dfn>は、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">日本の異年号</anchor>の1つです。</p><section><h1>用例</h1><sw-items xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><sw-itemtypes><p xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">日時事例</anchor></p></sw-itemtypes><ul xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="2" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[2]</anchor-end> 
<cite itemprop="label"><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">佐渡名勝志</anchor> 巻六之上</cite>,
<data itemprop="author"><anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">含章軒</anchor> (<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">須田富守</anchor>), <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">隆敬子</anchor> (<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">伊東玄基</anchor>)</data>,
<time>延享元(1744)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1744</attrvalue></time><ul><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="3" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[3]</anchor-end> 
「<sw-v xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">一同  二十年壬辰。七月廿八日匡正ト改元、十二月十八日文錄ト改元。</sw-v>」
<src xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:"><anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="1" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;1</anchor-internal></src></li></ul></li></ul></sw-items><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="4" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[4]</anchor-end> <time>天正20(1592)年壬辰<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1592</attrvalue></time>の記事です。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="5" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[5]</anchor-end> <cite>佐渡名勝志</cite>は、<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">須田富守</anchor>が<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">佐渡</anchor>の諸資料を収集し編纂したものとされます。
この部分も<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">佐渡国</anchor>内の何らかの資料に由来するのでしょうか。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="6" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[6]</anchor-end> <time>天正20(1592)年壬辰12月18日<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">kyuureki:1592-12-18</attrvalue></time>に<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">文禄</anchor>に<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元</anchor>されたのは史実であり、
12月18日は<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">京都</anchor>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元日</anchor>です。この日付は島外の情報に由来するはずです。
編纂時の外部資料によるものか、公式の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元伝達</anchor>に<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元日</anchor>情報も含まれていたのかはわかりません。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="19" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[19]</anchor-end> 
天正20年7月28日の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">匡正</anchor>への<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元</anchor>の情報は、著者が <anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="6" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;6</anchor-internal> と同程度には信頼できると判断した物ということになります。
同一の資料に依拠したのかどうかは不明です。</p><refs xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:"><ul xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="1" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[1]</anchor-end> 
<cite xml:lang="ja-JP">佐渡名勝志 : 附註</cite>, <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">含章軒, 隆敬子, 橘法老 註</anchor>, <time>昭14<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1939</attrvalue></time>, <time>2026-06-17T01:09:14.000Z</time>, <time>2026-06-21T04:42:24.095Z</time> <anchor-external xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resScheme="URI" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:resParameter="https://dl.ndl.go.jp/pid/1245489/1/163?keyword=%E5%8C%A1%E6%AD%A3">https://dl.ndl.go.jp/pid/1245489/1/163?keyword=%E5%8C%A1%E6%AD%A3</anchor-external> (要登録)</li></ul></refs></section><section><h1>諸説</h1><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="10" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[10]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">匡正</anchor>について着目した研究は見当たりません。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="11" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[11]</anchor-end> 
<cite>佐渡名勝志</cite>
は、他の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">公年号</anchor>と同じように<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">匡正</anchor>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元日</anchor>を記載しており、
一般の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">公年号</anchor>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元</anchor>と同じものと誤認したと推測できます。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="12" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[12]</anchor-end> 
当記事に相当する史実は知られておらず、単純な誤記、錯簡といった編集上の瑕疵では説明できません。
だとすると、</p><ul><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="13" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[13]</anchor-end> <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">佐渡</anchor>またはその他原資料の所在地で、当時実際に流布され、
一時利用された、<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元デマ</anchor>ないし<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">私年号</anchor>である</li><li><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="14" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[14]</anchor-end> <anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">年代記類</anchor>等に何らかの理由で混入した誤記で、
<cite>佐渡名勝志</cite>
がそれを参考に<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">公年号</anchor>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元</anchor>の履歴として記載した</li></ul><p>... の2つの可能性が考えられそうです。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="15" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[15]</anchor-end> 7月28日という具体的な<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元日</anchor>まで記載されていますが、
<time>元亀4(1573)年7月28日<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">kyuureki:1573-07-28</attrvalue></time>が<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">天正</anchor>への<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元日</anchor>であり、
これが元ネタの可能性があります。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="16" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[16]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">天正</anchor>は同時代の他の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">元号</anchor>と比べても長く続いていました。
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">京都</anchor>でも史実の年末の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元</anchor>に向けてそろそろ<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元</anchor>をという動きがあったのでしょうし、
地方にもその噂が独り歩きしていた可能性があります。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="17" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[17]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元日</anchor>の一覧表などで<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">天正</anchor>が7月28日と書かれていたものが、
何らかの理由で<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">天正</anchor>とは別の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">匡正</anchor>という<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">元号名</anchor>と結合した可能性もあります。</p></section><section><h1>研究史</h1><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="7" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[7]</anchor-end> 
<time>延享元(1744)年<attrvalue xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:10:">1744</attrvalue></time>、
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">佐渡</anchor>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">史書</anchor>・<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">地誌</anchor>である
<cite>佐渡名勝志</cite>
に<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">匡正</anchor>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元</anchor>記事が収録されました (<anchor-internal xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="3" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">&gt;&gt;3</anchor-internal>)。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="8" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[8]</anchor-end> 
本書は他の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">公年号</anchor>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">改元</anchor>と同じように<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">匡正</anchor>も記載しているだけで、特に注釈などもありません。</p><p><anchor-end xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:" a0:anchor="9" xmlns:a0="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">[9]</anchor-end> 
<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">令和時代</anchor>に至るまで、<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">匡正</anchor>の<anchor xmlns="urn:x-suika-fam-cx:markup:suikawiki:0:9:">元号</anchor>自体が学術研究その他で言及された事例は知られていません。</p></section><section><h1>メモ</h1></section></body></html>